Çalı Bakım Rehberi

Papaz Külahı

Euonymus europaeus · Çalılar

Sonbaharda açılan parlak pembe-kırmızı kapsülleri ve turuncu tohumlarıyla dikkat çeken, yaprak döken bir çalıdır. Farklı toprak tiplerine dayanıklıdır ve en iyi meyve/yaprak rengi için güneşli alanları sever. Meyveleri insanlar için zehirlidir.

Parlak Hanımeli

Lonicera nitida · Çalılar

Herdem yeşil, küçük parlak yapraklı, yoğun dokulu bir çalıdır. Genellikle alçak çit veya form (topiary) bitkisi olarak kullanılır, sık budamaya çok iyi gelir. Tam güneş ve yarı gölgeye, çeşitli topraklara toleranslıdır.

Parlak Yapraklı Kurtbağrı

Ligustrum lucidum · Çalılar

Hızla ağaç formuna ulaşabilen, çok dayanıklı, herdemyeşil bir bitkidir. Yaz sonunda çiçek açar ve tohumları kuşlarla yayılarak pek çok bölgede ciddi anlamda istilacı bir tür olarak kabul edilir.

Patlangaç Çalısı

Colutea armena · Çalılar

Türkiye anavatanlı, baklagil ailesinden, yaprak döken bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever; kuraklığa son derece dayanıklıdır ve sıkıldığında 'patlayan' şişkin tohum keseleriyle tanınır.

Patlangaç, Kilikya Patlangacı

Colutea cilicica · Çalılar

Türkiye'nin güney bölgelerine özgü, baklagil ailesinden, yaprak döken bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever; kuraklığa son derece dayanıklıdır ve sıkıldığında 'patlayan' şişkin tohum keseleriyle tanınır.

Peruka Çalısı, Boyacı Sumağı

Cotinus coggygria · Çalılar

Anavatanı Türkiye olan, yaprak döken, dayanıklı bir çalıdır. Yaz aylarında duman bulutuna benzeyen çiçek salkımları ve sonbahardaki parlak yaprak renkleri için yetiştirilir; kuraklığa ve kireçli topraklara çok dayanıklıdır.

Peşmen Alıcı

Crataegus peshmenii · Çalılar

Güneybatı Anadolu'ya özgü (endemik), dikenli, yaprak döken bir alıç türüdür. İlkbaharda beyaz çiçekleri ve sonbaharda olgunlaşan yenilebilir meyveleri vardır; sıcağa, kuraklığa ve kireçli topraklara son derece dayanıklıdır.

Pişik Keveni

Acantholimon acerosum · Çalılar

Tam güneş seven, kuraklığa çok dayanıklı, yastık formlu bir yer örtücüdür. Drenajı çok iyi, kireçli ve fakir toprakları tercih eder; kaya bahçeleri ve kurak peyzaj için idealdir.

Pontus Alıcı

Crataegus pontica · Çalılar

Anavatanı Türkiye olan, dikenli, yaprak döken bir alıç türüdür. Özellikle büyük, sarı ve lezzetli meyveleri için yetiştirilir; sıcağa, kuraklığa ve kireçli topraklara son derece dayanıklıdır.

Rize Söğüdü

Salix rizeensis · Çalılar

Sadece Rize'nin serin, yağışlı ve asidik topraklı dağlık bölgelerine endemik, sürekli nem seven bir söğüt türüdür. İzmir'in sıcak ve kireçli koşullarında yetiştirilmesi neredeyse imkansızdır; hayatta kalması için yarı gölge, özel asidik toprak ve sürekli kireçsiz suyla sulama gerektirir.

Sakran Alıcı

Crataegus sakranensis · Çalılar

İzmir yöresine özgü (endemik), dikenli, yaprak döken bir alıç türüdür. İlkbaharda beyaz çiçekleri ve sonbaharda olgunlaşan yenilebilir meyveleri vardır; sıcağa, kuraklığa ve kireçli topraklara son derece dayanıklıdır.

Salkım Altın Çanağı

Forsythia suspensa · Çalılar

Sarkık ve yayılıcı dallarıyla tanınan, ilkbaharda parlak sarı çiçekler açan, dayanıklı bir çalıdır. Duvar kenarlarına veya yamaçlara dikim için uygundur. Çiçekleri bir önceki yılın dallarında oluştuğu için, budama mutlaka çiçeklenme bittikten hemen sonra yapılmalıdır.

Salkım Çiçekli Dağ Muşmulası

Cotoneaster racemiflorus · Çalılar

Türkiye'nin de anavatanı olan, yaprak döken, çok dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş ve süzek, kireçli toprakları sever; kuraklığa son derece dayanıklıdır ve sonbaharda kuşların sevdiği parlak kırmızı meyveler üretir.

Sandal Ağacı

Arbutus andrachne · Çalılar

Tam güneşli alanları ve özellikle iyi drene edilmiş, fakir ve kayalık toprakları sever. Kırmızımsı pürüzsüz gövdesi, kuraklığa dayanıklılığı ve herdem yeşil yapısıyla Akdeniz bahçeleri için mükemmel bir soliter bitkidir.

Sandras Katırtırnağı

Genista sandrasica · Çalılar

Türkiye'ye endemik, Sandras Dağı'na özgü, yastık formlu ve son derece dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve süzek (özellikle serpantin) toprakları sever; kaya bahçeleri ve endemik bitki koleksiyonları için eşsiz bir türdür.

Saplı Cehri

Rhamnus petiolaris · Çalılar

Türkiye'ye endemik, kireçli ve kayalık yamaçlara adapte olmuş, kuraklığa dayanıklı, dikensiz bir çalıdır. Yaban hayatını destekleyen, 'sıfır bakım' gerektiren doğal bahçeler için mükemmel bir seçimdir.

Sarmak / Akdeniz Tuz Çalısı

Atriplex halimus · Çalılar

Tam güneş alan, iyi drene edilmiş, fakir ve kumlu toprakları sever. Tuza ve kuraklığa olağanüstü dayanıklılığı ile sahil kenarları için ideal bir çit ve rüzgar kesen bitkisidir. Gümüşümsü yaprakları ile peyzajda kontrast yaratır.

Sarı Yasemin (Boru Çiçeği)

Jasminum fruticans · Çalılar

Akdeniz makiliklerinin doğal bir üyesi olan, kuraklığa son derece dayanıklı, sarı çiçekli bir yasemin türüdür. Tam güneş, süzek ve fakir toprakları sever; dağınık bir form almaması için çiçeklenme sonrası budanması önemlidir.

Sarı Yavşan Otu, Sarı Şalba

Teucrium flavum · Çalılar

Akdeniz'e özgü bu çalı, tam güneşi ve süzek, kireçli toprakları sever. Kuraklığa ve sıcağa son derece dayanıklıdır. Gri-yeşil yaprakları ve soluk sarı yaz çiçekleri ile kurak bahçeler ve kayalık alanlar için idealdir.

Sarı Çiçekli Ormangülü (Zifin)

Rhododendron luteum · Çalılar

Nemli, serin, humuslu ve asidik toprakları seven, Karadeniz bölgesine özgü bir çalıdır. İzmir'in kireçli toprağı ve kuru yazları bu bitki için ölümcüldür; sadece özel olarak hazırlanmış asidik toprakta veya saksıda, kireçsiz suyla düzenli sulanarak yaşatılabilir.

Sedefotu

Ruta chalepensis · Çalılar

Tam güneş, süzek ve fakir toprakları seven, kuraklığa çok dayanıklı aromatik bir çalıdır. Geleneksel tıpta kullanılır, ancak cilde temas ettiğinde güneşe maruz kalırsa dermatite neden olabilir, eldivenle çalışılmalıdır.

Sepetçi Söğüdü

Salix viminalis · Çalılar

Sepet yapımında kullanılan uzun, esnek dalları için yetiştirilen, sürekli nemli ve ıslak toprakları seven bir söğüt türüdür. Kuraklığa dayanıklı değildir ve en iyi dal verimi için her yıl kış sonu dipten sertçe budanır (coppicing).

Sicilya Fundası

Pentapera sicula (syn. Erica sicula) · Çalılar

Türkiye'de sadece Marmaris-Datça çevresinde bulunan, nadir, asidik toprak seven bir fundadır. Manisa'nın kireçli topraklarında yetiştirilmesi için özel asitli toprak yatağı ve kireçsiz su kullanımı zorunludur.

Sicilya Gülü

Rosa sicula · Çalılar

Akdeniz'in yüksek rakımlı dağlarına özgü, yastık formunda büyüyen, kuraklığa ve kireçli topraklara son derece dayanıklı bir yabani gül türüdür. Sadece kaya bahçeleri ve süzek topraklar için uygundur; sulama ve gübreleme yapılmamalıdır.

Sipil Kekiği

Thymus sipyleus · Çalılar

Adını Spil Dağı'ndan alan ve Türkiye'ye özgü (endemik) olan bu kekik türü, tam güneş, fakir, çakıllı ve süzek toprakları sever. Kuraklığa olağanüstü dayanıklıdır ve yoğun aromatik yaprakları ile kaya bahçeleri ve kurak alanlar için mükemmel bir yer örtücüdür.

Sivas Kördikeni

Reaumuria sivasica · Çalılar

Sivas yöresine endemik, jipsli (alçılı) ve fakir bozkır topraklarına adapte olmuş, kuraklığa ve dona çok dayanıklı bir çalıdır. Başarılı bakımı için en önemli kural, özellikle kışın mükemmel drenaj sağlamak ve asla gübrelememektir.

Siyah Kurt Üzümü, Siyah Goji Berry

Lycium ruthenicum · Çalılar

Orta Asya kökenli, son derece dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş, iyi drene edilmiş, fakir ve tuzlu-alkali toprakları sever. Değerli antioksidan içeriğiyle bilinen siyah meyveleri için yetiştirilir.

Siyah Mürver

Sambucus nigra · Çalılar

Çiçekleri ve olgun meyveleri (pişirilerek) için yetiştirilen, nemli ve zengin toprakları seven, hızlı büyüyen yerli bir çalıdır. Yaban hayatı için harikadır ancak yaprakları ve ham meyveleri zehirlidir; yaprak bitlerine karşı hassas olabilir.

Siyah Çanaklı Patlangaç

Colutea melanocalyx · Çalılar

Batı Türkiye'ye özgü, baklagil ailesinden, yaprak döken bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever; kuraklığa son derece dayanıklıdır ve sıkıldığında 'patlayan' şişkin tohum keseleriyle tanınır.

Siğilli Papaz Külahı

Euonymus verrucosus · Çalılar

Siğilli dalları, sonbaharda açılan pembe-kırmızı kapsülleri ve turuncu tohumlarıyla dikkat çeken, yaprak döken bir çalıdır. Farklı toprak tiplerine ve gölgeye toleranslıdır. Meyveleri insanlar için zehirlidir.