Çalı Bakım Rehberi

Geven / Keçi Geveni

Astragalus angustifolius · Çalılar

Tam güneş alan, çok iyi drene edilmiş, fakir ve kayalık toprakları tercih eder. Neredeyse hiç bakım gerektirmeyen, kuraklığa son derece dayanıklı, yastık formunda gelişen dikenli bir yerli çalıdır. Sulama ve gübrelemeden kaçınılmalıdır.

Gevrecik

Coronilla emerus · Çalılar

Anavatanı Türkiye'nin de dahil olduğu Güney Avrupa olan, yaprak döken, dayanıklı bir çalıdır. Neredeyse tüm yıl boyunca açan sarı, bezelye benzeri çiçekleriyle tanınır; tam güneş, süzek ve kireçli toprakları sever, kuraklığa oldukça dayanıklıdır.

Gevrecik (Akrep Yalancı Sinamekisi)

Hippocrepis emerus · Çalılar

Baklagil (Fabaceae) familyasından, kendi azotunu üreten, kuraklığa dayanıklı bir çalıdır. Tam güneş, süzek ve kireçli toprakları sever; ilkbahardan yaza uzanan uzun bir dönem boyunca parlak sarı çiçekler açar.

Geyik Dikeni

Crataegus tanacetifolia · Çalılar

Türkiye'ye endemik, tam güneş seven, kuraklığa ve kireçli topraklara dayanıklı bir alıç türüdür. Peyzajda ve yenilebilir meyveleri için kullanılır.

Geyikdikeni

Rhamnus lycioides · Çalılar

Akdeniz makiliklerinin tipik bir bitkisi olan, kuraklığa, sıcağa ve kireçli topraklara son derece dayanıklı, herdem yeşil bir çalıdır. Geçirimsiz çitler oluşturmak ve sıfır bakım gerektiren kurakçıl bahçeler için idealdir.

Gilaburu, Kartopu

Viburnum opulus · Çalılar

Nemli ve süzek topraklar ile tam güneş veya hafif gölgeyi tercih eden bir çalıdır. İlkbahardaki gösterişli beyaz çiçekleri ve sonbaharda parlak kırmızı salkım meyveleri için yetiştirilir. Meyveleri işlendikten sonra (salamura vb.) tüketilebilir.

Girit Kadıntuzluğu

Berberis cretica · Çalılar

Doğu Akdeniz ve Türkiye'ye özgü, dikenli, kurakçıl ve yaprak döken bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve kireçli toprakları sever; kaya bahçeleri ve az bakım gerektiren peyzajlar için mükemmeldir.

Girit Çalbası

Phlomis cretica · Çalılar

Ege bölgesine özgü, yünlü, gri-yeşil yapraklara sahip, herdemyeşil ve kurakçıl bir çalıdır. Yazın açan parlak sarı, halka şeklindeki çiçekleriyle dekoratiftir. Tam güneş, fakir, çakıllı ve iyi drene edilmiş toprakları sever; kurak peyzaj (xeriscape) için mükemmeldir.

Gunikur

Acanthophyllum mucronatum · Çalılar

Doğu Anadolu, İran ve Kafkasya'da yayılış gösteren, step ve kayalık yamaçlarda yetişen, dikenli yastık formlu bir bitkidir. Kuraklığa ve dona karşı çok dayanıklıdır; tam güneş, kusursuz drenajlı, fakir ve kumlu-çakıllı topraklar ister.

Gölbi (Kendir)

Apocynum venetum · Çalılar

UYARI: Bitki zehirli glikozitler içerir. Elyafı ve tıbbi çayı için kullanılan, rizomlarıyla hızla yayılan dayanıklı bir bitkidir. Bahçelerde istilacı olabilir, bu nedenle yayılımının kontrol altında tutulması gerekir.

Gül

Rosa sp. · Çalılar

Güneşli alanları, organik maddece zengin, iyi drene edilmiş toprakları sever. Bahçelerde ve kesme çiçek olarak yaygın şekilde kullanılır ve sağlıklı kalıp bol çiçek açması için budama ve düzenli bakım gerektirir. Girdiğiniz "Ardis brunniventris", güle zarar veren bir böcektir.

Güneşotu

Fumana aciphylla · Çalılar

Batı Anadolu'nun kurak ve kayalık yamaçlarına özgü, yere yakın, herdem yeşil bir çalıdır. Tam güneş, süzek, fakir ve kireçli toprakları sever; kaya bahçeleri ve en zorlu kurak alanlar için idealdir.

Gürcistan Cehrisi

Rhamnus imeretinus · Çalılar

Nemli, humuslu ve süzek toprakları, ayrıca yarı gölge ortamları seven, büyük ve gösterişli yaprakları için yetiştirilen bir süs çalısıdır. İzmir gibi sıcak ve kurak iklimlerde yaşaması için düzenli ve bol sulama hayati önem taşır.

Güz Fundası

Erica manipuliflora · Çalılar

Batı ve Güney Anadolu'ya özgü, sonbaharda pembe çiçekler açan, herdem yeşil bir fundadır. Asidik (kireçsiz) ve süzek topraklar gerektirir; Manisa'nın alkali topraklarında özel toprak hazırlığı yapılmalıdır. Kuraklığa dayanıklıdır.

Güzel Keven

Acantholimon venustum · Çalılar

Orta ve Güney Anadolu'ya endemik, gösterişli pembe çiçekleriyle bilinen çok güzel bir türdür. Kireçtaşı kayalıkları ve yamaçlarda yetişir, tam güneş, mükemmel drenaj ve fakir topraklar ister; alpin ve kaya bahçelerinin en değerli bitkilerindendir.

Güzellik Çalısı

Abelia grandiflora · Çalılar

Her daim yeşil bir çalıdır, Haziran-Ekim arası açık pembe, huni şeklinde çiçek açar. Güneşli veya yarı gölge yerleri ve her türlü drenajı iyi toprağı sever. Çit, bordür veya soliter kullanıma uygundur.

Halep Patlangacı

Colutea halepica · Çalılar

Doğu Akdeniz'e özgü, baklagil ailesinden, yaprak döken bir çalıdır. Tam güneş, fakir ve süzek toprakları sever; kuraklığa son derece dayanıklıdır ve sıkıldığında 'patlayan' şişkin tohum keseleriyle tanınır.

Halilibrahim Zahteri (Karakekik)

Satureja thymbra · Çalılar

Tam güneş, süzek ve fakir toprakları seven, 'kekik' olarak bilinen, kuraklığa çok dayanıklı, aromatik bir Akdeniz çalısıdır. Kaya bahçeleri ve kurakçıl peyzajlar için idealdir; kompakt kalması için çiçeklenme sonrası budama önemlidir.

Havlıcan Çalısı

Deutzia scabra · Çalılar

Yaz başında salkımlar halinde bol miktarda beyaz çiçek açan, dayanıklı, yaprak döken bir çalıdır. Güneşli veya yarı gölge alanları ve süzek toprakları sever. Çiçekleri bir önceki yılın dallarında oluştuğu için, budama çiçeklenme bittikten hemen sonra yapılmalıdır.

Hayıt

Vitex agnus-castus · Çalılar

Akdeniz'e özgü, sıcağa ve kuraklığa son derece dayanıklı bir çalıdır. Yaz sonunda, bahçede çok az şeyin çiçek açtığı bir zamanda açan lavanta-mavi renkli çiçek salkımları ile değerlidir. Tam güneş ve süzek toprakları sever.

Heckel Gülü

Rosa heckeliana · Çalılar

Türkiye'nin dağlık ve kayalık bölgelerine özgü, kuraklığa ve kireçli topraklara son derece dayanıklı, yerli bir yabani gül türüdür. Bakımı, doğal ortamını taklit ederek sulama ve gübrelemeden kaçınmayı gerektirir.

Herdem Yeşil Kartopu

Viburnum tinus · Çalılar

Akdeniz iklimine özgü, her dem yeşil ve çok dayanıklı bir çalıdır. Kuraklığa, sıcağa ve kısmi gölgeye toleranslıdır. Kış ve ilkbahar aylarında açan pembe tomurcuklu beyaz çiçekleri ve ardından gelen metalik mavi meyveleri ile yıl boyu dekoratiftir.

Hoş Kısmet Ağacı

Clerodendrum trichotomum · Çalılar

Yaz sonunda açan kokulu beyaz çiçekleri ve sonbaharda bu çiçeklerin yerini alan parlak kırmızı zemin üzerindeki metalik mavi meyveleriyle bilinen, yaprak döken bir çalıdır. Kök sürgünleri daha kontrol edilebilir; en iyi performansı için düzenli yaz sulaması ister.

Hoşap Kardikeni

Acantholimon hoshapicum · Çalılar

Van (Hoşap) yöresine endemik, alçı ve marnlı tepelerde yetişen, yastık formlu, kuraklığa ve dona çok dayanıklı bir türdür. Tam güneş, mükemmel süzekli ve fakir topraklar ister; özel koleksiyonlar ve kaya bahçeleri için uygundur.

Hölmezotu

Noaea mucronata · Çalılar

Anadolu'nun kurak bozkır ve dağlık bölgelerine özgü, dikenli, yastık formunda bir yarı-çalıdır. Tam güneş, fakir, çakıllı ve kireçli toprakları sever, kuraklığa son derece dayanıklıdır. Peyzajda kullanımı nadirdir, daha çok doğal ekosistemin bir parçasıdır.

Japon Ayvası (Süs Ayvası)

Chaenomeles japonica (syn. Cydonia japonica) · Çalılar

Genellikle baharın müjdecisi olan, yapraklarından önce çiçek açan, dayanıklı ve dikenli bir çalıdır. Tam güneş veya yarı gölgeyi ve çoğu toprak tipini tolere eder, meyveleri reçel yapımında kullanılır.

Japon Kadıntuzluğu

Berberis thunbergii · Çalılar

Japonya kökenli, renkli yaprakları (kırmızı, mor, sarı) ve dikenleri ile popüler, yaprak döken bir süs çalısıdır. Tam güneş ve drene edilmiş toprakları sever; özellikle bordür ve çit bitkisi olarak kullanılır.

Japon Kartopu

Viburnum plicatum · Çalılar

Yatay, katmanlı dal yapısıyla çok zarif ve mimari bir görünüme sahiptir. Nemli, süzek ve hafif asidik toprakları, tam güneş veya hafif gölgeyi tercih eder. Sıcak iklimlerde düzenli yaz sulaması gerektirir.

Japon Kurtbağrı

Ligustrum japonicum · Çalılar

Hızlı büyüyen, herdemyeşil, son derece dayanıklı bir çit ve perdeleme bitkisidir. Sık budamaya çok iyi gelir ve kolayca şekil alır; kuşlar tarafından tohumları yayılarak bazı bölgelerde istilacı olabilir.

Japon Taflanı

Euonymus japonicus · Çalılar

Herdem yeşil, sık yapılı ve budamaya çok uygun olduğu için genellikle çit bitkisi olarak kullanılan dayanıklı bir çalıdır. Külleme ve kabuklu bitlere karşı hassastır, düzenli kontrol gerektirir.